Մի իրի պատմություն. հայելի

Ученые предполагают, что история создания зеркал началась более 7000 лет назад. В качестве них тогда служили различные металлические поверхности, наполированные до блеска – золотые, серебряные, оловянные, медные, бронзовые. Иногда использовали даже камни.
Упоминания o зеркальных поверхностях встречаются даже в древнегреческой мифологии. Вспомним историю о Персее и медузе Горгоне. Согласно легенде, любой, кто посмотрит в глаза медузе Горгоне, превратится в камень. Именно этим и воспользовался Персей, подставив ей свой щит в качестве зеркала. Медуза Горгона, увидев свое отражение, превратилась в камень.
Первые в истории зеркала, по мнению археологов, представляли собой отполированные кусочки магматической горной породы – обсидиана. Такие «зеркала» были найдены в Турции и насчитывали около 7500 лет. Правда, так их можно назвать весьма условно, поскольку было невозможно в них что-то тщательно рассмотреть. Позволить себе такую металлическую наполированную поверхность могли только очень состоятельные люди, поскольку зеркала требовали длительного ежедневного ухода.
Намного позже, в 1279 году Джон Пекан впервые описал следующий способ изготовления зеркала: на обычное стекло наносили очень тонкий слой свинца. Позже применяли другой метод: между двумя листами бумаги помещали фольгу из олова, покрытую ртутью, сверху накладывали стекло, после чего аккуратно извлекали бумагу. В то время лучшими считались венецианские зеркала. Они стоили невероятно дорого, поэтому Венеция всеми способами старалась сохранить тайну их изготовления. Зеркальщикам было строго запрещено покидать город. По следам же тех, кто всё-таки ослушался, посылали убийц, а их родственникам угрожали расправой. Все эти меры позволили Венеции сохранить первенство по производству зеркал в течение трех веков!
Во времена французского короля Людовика XIV, который был большим любителем этого предмета роскоши, была разгадана тайна изготовления венецианских зеркал, что незамедлительно снизило цену на них. Изделия стали более доступны простым гражданам, и уже в XVIII веке большая часть парижан могли похвастаться этой вещицей. Первое напольное зеркало появилось тоже в Париже, в королевском дворце.
Когда в жизнь людей вошел данный предмет домашнего обустройства, появилась возможность посмотреть на себя со стороны. Это привело к тому, что состоятельные граждане стали больше уделять внимание своему внешнему виду, а не поведению.
В 1835 году немецкий ученый, профессор Юстус фон Либих, придумал новую технологию изготовления зеркал. Для того чтобы они получались более ясными и сверкающими, он предложил вместо олова использовать серебро.
На протяжении многих веков к зеркалам относились уважительно, с опаской и даже с мистическим страхом. Они являлись неизменным атрибутом гаданий.
В наши дни зеркало стало обычной, повседневной вещью, имеющейся в каждом доме. Конечно, и сейчас мода на них меняется. На смену круглым и овальным зеркалам, столь распространенным в 20-х годах, приходят прямоугольные. В середине века модной становится неправильная форма, а в 70-х годах их стремились стилизовать «под старину». Сегодня можно приобрести любое по внешнему виду и размеру зеркало, которое, несомненно, поможет украсить любой интерьер.

Գիտնականները ենթադրում են, որ հայելիները մոտ յոթ հազար տարվա պատմություն ունեն։ Այն ժամանակներում որպես հայելի ծառայում էին մինչև փայլելը հղկեցված տարբեր մետաղական` ոսկե, արծաթե, անագե, պղնձե, բրոնզե մակերեսները: Երբեմն նույնիսկ քարեր էին օգտագործում։
Հայելավոր մակերեսների մասին հիշատակումներինհանդիպում ենք նույնիսկ հին հունական դիցաբանությունում։ Հիշենք Պերսևսի և մեդուզա Գորգոնայի պատմությունը։ Համաձայն լեգենդի, ով կնայի մեդուզա Գորգոնայի աչքերի մեջ, քար կդառնա։ Հենց դրանից էլ օգտվել է Պերսևսը՝ իր վահանը, որպես հայելի, դեմ տալով նրան։ Գորգոնա մեդուզան տեսնելով իր արտացոլանքը` վերածվել է քարի։
Ըստ հնէաբանների, պատմության մեջ առաջին հայելիները լեռնային մագմային հանքատեսակի` oբսիդիանի հղկված-փայլեցված կտորներն են եղել։ Այդպիսի «հայելիներ» գտնվել են Թուրքիայում, դրանք մոտ 7500 տարեկան են։ Ճիշտ է, նրանց հայելի կարելի է անվանել միայն պայմանականորեն, քանի որ անհնար էր նրանց մեջ ինչ-որ բան մանրազնին կերպով տեսնել։ Այդպիսի մետաղական փայլեցված մակերես կարող էին ունենալ միայն հարուստ մարդիկ, որովհետև հայելիները պահանջում էին երկարատև, ամենօրյա խնամք։
Ավելի ուշ` 1279թվականին, Ջոն Պեկանը առաջին անգամ նկարագրեց հայելու պատրաստման այս տարբերակը. սովորական ապակու վրա քսում են կապարի շատ բարակ շերտ։ Ավելի ուշ կիրառեցին այլ մեթոդ. երկու թղթերի արանքում տեղադրում էին անագե փայլաթիթեղ` ծածկված սնդիկով, վրան դնում ապակին, որից հետո զգուշությամբ դուրս էին քաշում թուղթը։ Այդ ժամանակներում լավագույնը համարվում էին վենետիկյան հայելիները։ Նրանք անհավատալիորեն թանկ էին, այդ իսկ պատճառով Վենետիկը ամեն կերպ փորձում էր գաղտնի պահել պատրաստման ձևը։ Հայելագործներին խստորեն արգելված էր հեռանալ քաղաքից։ Ովքեր չէին հնազանդվում, նրանց հետևից մարդասպաններ էին ուղարկվում, իսկ հարազատներին սպառնում էին դատաստանով։ Բոլոր այս միջոցները թույլ տվեցին Վենետիկին երեք դար պահպանել հայելիների արտադրության առաջնությունը։
Ֆրանսիացի թագավոր Լյուդովիկոս իններորդի ժամանակներում (նա եղել է շքեղության այդ առարկայի մեծ սիրահար) բացահայտվեց վենետիկյան հայելիների պատրաստման ձևը, որն էլ անմիջապես իջեցրեց նրանց գինը։ Արտադրանքը սովորական քաղաքացիներին հասանելի դարձավ, և արդեն XVIII դարում ֆրանսիացիների մեծ մասը կարող էր գլուխ գովել իր այդ փոքրիկ իրով: Առաջին հատակադիր հայելին նույնպես հայտնվել է Փարիզում` թագավորական պալատում։
Երբ մարդկանց կյանք մտավ տնային բարելավման այդ առարկան, հնարավորություն ստեղծվեց տեսնել ինքդ քեզ։ Դա հանգեցրեց նրան, որ հարուստ քաղաքացիներն սկսեցին ավելի շատ ուշադրություն դարձնել իրենց արտաքին տեսքին, այլ ոչ թե պահվածքին։
1835թ․ գերմանացի գիտնական, պրոֆեսոր Յուստուս ֆոն Լիբիխը հնարեց հայելի պատրաստելու նոր տեխնոլոգիա։ Որպեսզի նրանք ավելի պարզ ու փայլուն ստացվեն, նա առաջարկեց անագի փոխարեն օգտագործել արծաթ։
Դարեր շարունակ հայելիներին հարգանքով էին վերաբերվում, զգուշությամբ և նույնիսկ առեղծվածային վախով։ Նրանք համարվում էին գուշակությունների անփոփոխ պիտույք։
Մեր ժամանակներում հայելին դարձել է սովորական, ամենօրյա իր , որը առկա է յուրաքանչյուրի տանը։ Իհարկե, հիմա էլ նրանց նորաձևությունը փոխվում է։ 20-ականներին այնքան տարածված կլոր ու ձվաձև հայելիներին սկսում են փոխարինել ուղղանկյունները։ Դարի կեսերին նորաձև է դառնում անկանոն ձևը, իսկ 70-ականներին ձգտում էին հին ոճին։ Այսօր կարելի է ձեռք բերել ցանկացած տեսքի ու չափսի հայելի, որը, անկասկած, կօգնի զարդարել ցանկացած ինտերիեր։

http://xn—-dtbjalal8asil4g8c.xn--p1ai/materialyi/istoriya-zerkala.html

Advertisements

Бой без гнева(թարգմանություն)

Это случилось во время Омара, великого исламского халифа․ Он боролся со своим врагом в течение 30 лет. Враг был очень силён, и битва продолжалась всю жизнь. В конце концов, случилось однажды так, что настал благоприятный случай: враг упал со своего коня, и Омар прыгнул на него со своим копьём. Всего лишь за секунду копьё могло пронзить сердце врага, и всё было бы кончено. Но в этот момент враг сделал одну вещь: он плюнул Омару в лицо, и копьё остановилось․Омар коснулся своего лица, поднялся и сказал врагу:
— Завтра мы начнём сначала.
Враг был в замешательстве. Он спросил:
— В чём дело? Я ждал этого момента 30 лет, я ждал, надеясь, что когда-нибудь я приставлю копьё к твоей, груди и всё будет кончено. Такое везение так и не пришло ко мне, но оно пришло к тебе. Ты мог бы покончить со мной в один миг. Что случилось с тобой?
Омар сказал:
— Это была не обычная война. Я дал обет, суфийский обет, что буду сражаться без гнева. В течение 30 лет я сражался без гнева, но теперь гнев пришёл. Когда ты плюнул, я лишь на миг почувствовал гнев, и всё это стало личным. Я хотел тебя убить, в это вошло эго. До этого момента, в течение 30 лет, вообще не было никакой проблемы: мы сражались по некой причине. Ты был не мой враг, это никоим образом не было личным. Я никоим образом не был заинтересован в том, чтобы убить тебя, я просто хотел выиграть дело. Но сейчас, на миг, я забыл о причине: ты стал моим врагом, и я хотел тебя убить. Вот почему я не могу убить тебя. Итак, завтра мы начнём снова.
Но битва так и не началась снова, так как враг стал другом. Он сказал:
— Теперь научи меня. Будь моим мастером и позволь мне быть твоим учеником. Я тоже хочу драться без гнева.

Вот весь секрет: драться без эго, а если вы можете драться без гнева, тогда вы способны делать без эго всё, так как битва — это высшая точка эго. Если вы можете делать это, тогда вы можете делать что угодно. Но сейчас вы не можете даже любить без эго.

Դա տեղի է ունեցել մեծ իսլամական խալիֆ՝ Օմարի ժամանակ։ Նա 30 տարի շարունակ պայքարել է իր թշնամու դեմ։ Թշնամին շատ ուժեղ էր ու պայքարը շարունակվեց ողջ կյանքի ընթացքում։ Վերջիվերջո այնպես պատահեց, որ եկավ բարենապաստ պահը․ Թշնամին ընկավ ձիուց և Օմարը նիզակով թռավ նրա վրա։ Ընդամենը մեկ վայրկյանում նիզակը կարող էր թափանցել թշնամու սիրտը, և ամեն ինչ կավարտվեր: Բայց այդ պահին թշնամին մի բան արեց, նա թքեց Օմարի դեմքին և նիզակը կանգ առավ։ Օմարը կպավ իր դեմքին, վեր կացավ ու ասաց թշնամուն։
-Վաղը մենք նորից կսկսենք։
Թշնամին շփոթվեց։ Հարցրեց․
Ինչու՞մն է բանը։ Ես այս պահին սպասում էի 30 տարի, սպասում էի, հուսալով, որ մի օր ես նիզակը կսեղմեմ քո կրծքին և ամեն ինչ կավարտվի։ Այդպիսի հաջողություն այդպես էլ չեկավ ինձ մոտ, բայց այն եկավ քեզ մոտ։ Դու կարող էիր մի ակնթարթում սպանել ինձ։
Ի՞նչ պատահեց քեզ հետ։
Օմարը ասաց․
-Դա ոչ սովորական պարտերազմ էր։ Ես երդում էի տվել, սուֆի երդում, որ պայքարելու եմ առանց զայրույթի։ 30 տարվա ընթացքում ես կռվել եմ առանց զայրույթի, բայց հիմա զայրությը եկավ։ Երբ դու թքեցիր, ես մի ակնթարթ զայրույթ զգացի, ու վերջ դա դարձավ անձնական։ Ես ուզում էի քեզ սպանել։ Մինջ այդ պահը, 30 տարվա ընթացքում, ընդանհրապես որ մի խնդիր չի եղել։ Մենք պատերազմում էինք ինչ-որ պատճառով։ Դու իմ թշնամին չէիր, դա ոչ մի կերպ անձնական չէր։ Ես ոչ մի դեպքում մտադրված չէի, սպանել քեզ, ես ուղակի ուզում էի հաղթել գործը։ Բայց հիմա, մի պահ, ես մոռացա պատճառը․ Դու դարձար իմ թշնամին և ես ուզում էի սպանել քեզ։ Ահա թե ինչու ես չեմ կարող սպանել քեզ։ Այսպես, վաղը մենք նորից կսկսենք։
Բայց կռիվը այդպես էլ նորից չսկսվեց, այդպես թշնամին դարձավ ընկեր։ Նա ասաց։
-Հիմա սովորեցրու ինձ։ Դարձիր իմ վարպետը և թող, որ ես դառնամ քո աշակերտը։ Ես էլ եմ ցանկանում կռվել առանց զայրույթի։
Ահա ամբողջ գաղտնիքը․ կռվել առանց էգոի, իսկ եթե դուք կարող եք կռվել առանց զայրույթի, այդ դեպքում դուք կարող եք անել ամեն ինչ առանց էգոյի, քանի որ կռիվը- դա ամենաբարձր էգոն է։ Եթե դուք կարող եք դա անել, ապա դուք կարող եք անել ամեն ինչ։ Բայց հիմա դուք նույնիսկ չէք կարող սիրել առանց էգոյի։